Nếu đã quen thuộc với phở hay bún bò, chắc hẳn bạn sẽ không khỏi bất ngờ khi lần đầu tiên thưởng thức cháo canh Quảng Bình – một món ăn giản dị mà cuốn hút đến lạ. Không phải cháo, cũng chẳng hẳn là bánh canh, món ăn này mang trong mình sự pha trộn đầy sáng tạo, khiến thực khách phải tò mò ngay từ tên gọi cho đến từng thìa đầu tiên.
Cùng tìm hiểu về món cháo canh Quảng Bình và vì sao món ăn này đã trở thành một phần không thể thiếu trong hành trình khám phá du lịch Quảng Bình.
Tìm hiểu món cháo canh Quảng Bình
Mặc dù có cái tên là “cháo”, nhưng thực tế, cháo canh Quảng Bình lại gần giống với bánh canh hơn là cháo truyền thống.
Tên gọi “cháo canh” xuất phát từ hình thức của món ăn – sợi bánh được làm từ bột mì hoặc bột gạo, cán mỏng rồi cắt thành sợi (một số nơi có thể dùng loại sợi làm bằng máy), phủ một lớp bột mỏng bên ngoài. Sợi cháo canh được nấu trực tiếp trong nước dùng. Khi chín, tinh bột từ sợi bánh tan ra, tạo độ sánh nhẹ cho nước lèo (giống như cháo loãng), mang đến hương vị rất đặc trưng.
Điểm đặc biệt của cháo canh nằm ở sự dung hòa giữa các yếu tố: sợi bánh dẻo, đầy đặn (to như sợi bánh canh nhưng dẻo dai hơn), nước dùng ngọt thanh, cùng với topping phong phú. Khác với các loại bún, mì hay phở, cháo canh Quảng Bình kiểu truyền thống không sử dụng sợi bún tươi hay mì sợi công nghiệp mà là sợi bột làm thủ công. Khi nấu, nước dùng sánh lại tự nhiên từ tinh bột, tạo nên một kết cấu khác biệt và hấp dẫn.
Cháo canh Quảng Bình cũng có nhiều biến thể, tùy vào khẩu vị và vùng miền. Phổ biến nhất là cháo canh cá lóc – cá được sơ chế kỹ, gỡ xương, xào săn với hành phi và nước mắm trước khi cho vào tô. Ngoài ra, một số quán còn phục vụ cháo canh tôm, cháo canh cua, cháo canh cá thu, hay đơn giản hơn là cháo canh chả và thịt băm. Mỗi loại topping mang đến một sắc thái khác nhau cho món cháo canh Quảng Bình.
Cháo canh không chỉ là món ăn ngon mà còn là phần không thể thiếu trong đời sống hàng ngày của người dân Quảng Bình. Dù là buổi sáng bận rộn hay chiều muộn rảnh rỗi, một tô cháo canh nóng hổi luôn khiến người ăn thấy no bụng và ấm lòng. Đối với du khách, cháo canh là một đặc sản không thể bỏ qua khi du lịch Quảng Bình. Ai đã từng ghé Quảng Bình mà chưa ăn cháo canh thì xem như chuyến đi chưa trọn vẹn.
Cách chế biến cháo canh Quảng Bình
Cháo canh Quảng Bình tuy là món ăn dân dã nhưng cách chế biến lại đòi hỏi sự tỉ mỉ và khéo léo để giữ được hương vị đặc trưng.
Nguyên liệu chính của món cháo canh Quảng Bình gồm: sợi bánh canh (làm từ bột gạo hoặc bột mì), nước dùng được ninh từ xương heo hoặc xương cá để có vị ngọt thanh tự nhiên, và các loại thịt đi kèm như cá lóc, cá thu, tôm, cua (hoặc riêu cua), chả hoặc thịt băm. Gia vị nêm nếm bao gồm hành lá, hành phi, tiêu, ớt để tăng hương vị.
Quy trình chế biến bắt đầu từ khâu chuẩn bị sợi bánh. Bột được nhào nặn bằng tay, cán mỏng rồi cắt sợi vừa ăn, sau đó thả trực tiếp vào nồi nước lèo. Ở một số nơi, quy trình làm bột được thực hiện ngay tại gian bếp mở bên ngoài, cho phép thực khách tận mắt chứng kiến sự khéo léo và điêu luyện của người thợ. Nước dùng được ninh kỹ trong nhiều giờ, vớt bọt để trong, sau đó nêm nếm muối, nước mắm, hành phi. Phần thịt cá thì sơ chế sạch, gỡ xương, rồi xào sơ với gia vị trước khi cho vào nước dùng.
Có hai cách phổ biến để nấu cháo canh Quảng Bình:
Cách thứ nhất là nấu tất cả nguyên liệu trong một nồi lớn: sợi bánh, thịt cá, nước dùng hòa quyện sẵn. Ưu điểm là nhanh chóng, phục vụ được nhiều người. Tuy nhiên, nhược điểm là không cá nhân hóa được khẩu vị từng thực khách.
Cách thứ hai là nấu riêng từng tô: nước dùng được giữ sôi, khi khách gọi mới cho sợi bánh, topping vào chảo/nồi nhỏ, nấu trực tiếp rồi múc ra. Cách này tuy tốn thời gian hơn nhưng món ăn nóng hổi, tươi mới và đậm đà hơn vì có thể gia giảm theo khẩu vị.
Bí quyết để có một tô cháo canh ngon đúng điệu nằm ở nước dùng trong, ngọt tự nhiên, sợi bánh không bị nát mà vẫn mềm dai, thịt cá không tanh và thấm vị. Thực khách thường ăn cháo canh kèm ram (nem) rán, cho thêm mắm, ớt, vắt thêm chanh.
Các địa chỉ nổi tiếng bán cháo canh Quảng Bình
Thành phố Đồng Hới có rất nhiều quán cháo canh ngon, mỗi quán mang đến một hương vị riêng biệt, tạo nên trải nghiệm độc đáo cho thực khách.
Ngoài thành phố Đồng Hới, Quảng Bình còn có nhiều khu vực nổi tiếng với món cháo canh ngon, như thị xã Ba Đồn, thị trấn Phong Nha, và các làng quê ven biển, nơi món ăn này được chế biến theo phong cách địa phương đặc sắc.
1. Quán Bà Hồng
Địa chỉ: 49 Nguyễn Hữu Cảnh, Đồng Hải, Đồng Hới
Quán rộng rãi, thoáng mát, nằm ngay góc hai mặt tiền, rất dễ tìm. Cháo canh ở đây có giá 30.000 VNĐ/tô đầy đặn với cá lóc, sườn và lòng cá, nước dùng đậm đà, sợi bánh mềm, thơm mùi gạo mới. Ram 3.000 VNĐ/cái, giòn, nhân thịt nấm nhưng hơi dày vỏ. Đặc biệt có rau cải sống ăn kèm, đúng chuẩn vị địa phương.
2. Quán cháo canh Bình Phương
Địa chỉ: 673 Lý Thánh Tông, Đồng Phú, Đồng Hới
Quán cháo canh Bình Phương là một địa chỉ bình dân nằm ngay mặt đường, rất dễ tìm dù không có biển hiệu. Thực đơn vừa túi tiền, với bát đặc biệt chỉ 35.000 – 40.000 VNĐ, đặc biệt bát cháo canh cho trẻ em còn được miễn phí. Quán có món bánh canh dạng khô lạ miệng, chả ram nhiều nhân khá ổn, và hương vị thì thực sự rất ngon. Khách đến quán chủ yếu là người địa phương, đủ thấy quán được tin tưởng như thế nào.
3. Quán Paven
Địa chỉ: 2 Trần Bang Cẩn, Hải Thịnh, Đồng Hới
Quán rộng rãi, ngay trung tâm nên rất dễ tìm. Cháo canh cá lóc thơm ngon, đặc biệt nước dùng đậm đà. Tại đây có nhiều loại sợi bánh để thực khách lựa chọn, một tô đầy đủ 40.000 VNĐ đầy đặn, nhiều topping, bao gồm ram rán, chả, trứng cút. Ngoài cháo canh, quán còn có bánh canh cua rời và cá lóc nướng, rất đáng để thử.
4. Quán cháo canh 24
Địa chỉ: 24 Đông Hải, Bắc Lý, Đồng Hới
Quán có vị nước dùng thanh ngọt, vừa miệng. Có ba loại sợi bánh canh: bột gạo, bột mì, bột lọc, dai ngon đúng điệu. Cá biển tươi, không hề tanh. Một tô đầy đủ 40.000 VNĐ với cá, tôm, sườn, ram rất chất lượng. Chả ram 5.000 VNĐ/cái, giá hơi nhỉnh nhưng nhân đầy đặn, dài hơn bình thường, chấm nước mắm ớt cực ngon.
5. Quán cháo canh cá lóc O Hường
Địa chỉ: 145 Phùng Hưng, Hải Thành, Đồng Hới
Điểm đặc biệt tại đây là nước dùng ngọt thanh từ xương heo và cá lóc, vị đậm đà. Cháo canh đầy đủ có nhiều cá, sườn, kèm 2 ram giòn rụm, giá 40.000 VNĐ. Ram 5.000 VNĐ/cái, thơm ngon, rất đáng thử. Quán nhỏ, ngồi ngoài trời nên hơi nóng, nhưng cô chủ thân thiện, nhiệt tình. Sau 9 giờ sáng, nên gọi trước để đặt món.
6. Quán cháo canh cá thu cô Liên
Địa chỉ: 37 Tôn Thất Thuyết, Hải Thịnh, Đồng Hới
Quán sạch sẽ, giữ lại nét nhà cổ gỗ đơn giản, tạo không gian ấm cúng. Nước dùng ngọt đậm đà đặc trưng, sợi cháo canh (bột gạo hoặc bột mì) dai ngon, thấm vị. Tô thập cẩm 50.000 VNĐ đầy đủ cá thu, chả cua, chả cá, tôm, trứng rất hấp dẫn. Ram 3.000 VNĐ/cái giòn ngon. Một trải nghiệm thú vị với phong cách địa phương đặc trưng.
Cháo canh Quảng Bình không chỉ là món ăn dân dã mà còn là nét văn hóa độc đáo của vùng đất này. Với hương vị đậm đà và sự đa dạng trong cách chế biến, cháo canh luôn mang đến những trải nghiệm khó quên cho du khách.
